Fallenium - Hoe meer mensen, die openstaan voor het debat, ik kan bereiken, hoe beter

Met de Franstalige single Lâche laat Antwerpenaar Fallenium opnieuw van zich horen. Het nummer, uitgebracht naar aanleiding van Internationale Vrouwendag, gaat over de rol van omstaanders, wanneer vrouwen zich onveilig voelen. Fallenium, non-binair songwriter en producer, verweeft persoonlijke emoties met maatschappelijke thema's. Lâche is geen protest, maar een spiegel voor zichzelf en voor de luisteraar die oproept tot reflectie over ongelijkheid, privileges en de kracht van het gesprek.

Het nummer Lâche is volop in de actualiteit, onder meer door de discussie hierover in 'De Afspraak' tussen Soundos en Bart Schols.

Falleniium: Een paar jaar geleden startte ik met het project Fallenium om de nummers waar ik zelf echt in geloof een platform te geven. Lâche is daar een goed voorbeeld van. Het nummer was eigenlijk al meer dan een jaar geleden geschreven. Het was nog niet volledig afgewerkt, maar zat wel al tussen mijn demo's. Toen ik het debat zag in het tv-programma, raakte dat me. Zeker toen er met enige verbazing werd gereageerd op het feit dat vrouwen zich vaak onveilig voelen. Ik ben me heel bewust van de privileges die mannen en mensen, die door buitenstaanders als man gepercipieerd worden, hebben. Dat betekent niet dat mannen zich daar schuldig over moeten voelen, maar wel dat ze zich ervan bewust moeten zijn. Als je een uiterlijk hebt dat door de maatschappij als man wordt aanzien, is het leven vaak gewoon gemakkelijker. Voor veel vrouwen ligt dat anders. We leven nog altijd in een samenleving waarin vrouwen vaker met ongelijkheden geconfronteerd worden: een loonkloof voor hetzelfde werk, het combineren van werk en huishouden en in veel gezinnen nog steeds een vrij traditionele rolverdeling. Dat zijn realiteiten waar we ons bewust van moeten blijven. Wanneer iemand dan zegt dat hij twijfelt of dat allemaal wel klopt, raakt me dat. Zeker wanneer het komt van iemand waarvan je verwacht dat die goed geïnformeerd is. Op zo'n moment voelde ik dat ik met mijn nummer naar buiten moest komen. Daarom heb ik Lâche in een versneld tempo afgewerkt. In ongeveer tweeënhalve week heb ik het nummer volledig geproduceerd en online gezet. Voor mij is het ook een persoonlijke reminder: ken je eigen privileges.

Wat wil je met het nummer bereiken?

Met de song wil ik vooral bijdragen aan bewustwording. Het gaat er niet om met de vinger te wijzen, maar om het gesprek aan te gaan. Hoe kunnen we elkaar beter begrijpen? Hoe kunnen we stilstaan bij ongelijkheid en die op termijn verminderen? Dat begint bij bewustzijn. Niet alleen rond gender en geslacht, maar ook rond andere vormen van ongelijkheid. Net zoals mensen met een donkere huidskleur vaak met extra drempels geconfronteerd worden op de arbeidsmarkt. Als we die mechanismen willen veranderen, moeten we eerst erkennen dat ze bestaan.

Lâche gaat over het moment waarop iemand ziet dat er iets misloopt, maar toch zwijgt, over de rol van de omstaander. Hoop je dat het lied een spiegel of eerder een oproep van actie wordt?

Het is altijd mooi wanneer je iets maakt en merkt dat het iets bij mensen teweegbrengt. Kunst heeft de functie om mensen te laten nadenken, iets aan te kaarten, jezelf uit te drukken. Voor mij is muziek dan ook in de eerste plaats een kunstvorm. De nummers, die ik schrijf, komen bijna altijd voort uit emoties. Soms maakt iets me heel gelukkig, soms net kwaad, gefrustreerd of verdrietig. Muziek is voor mij een manier om die gevoelens te ordenen en te verwerken. Het helpt om dingen, die in mijn hoofd zitten, van me af te schrijven en er betekenis aan te geven. In eerste instantie doe ik dat voor mezelf. Natuurlijk is het ook fijn wanneer mensen daarop reageren. Dat is uiteindelijk wat je hoopt: dat je werk iets losmaakt en een gesprek op gang brengt. Kunst kan een manier zijn om deel te nemen aan een breder maatschappelijk debat. Met dit nummer wil ik dat ook doen. Het is maar één stem in een veel groter debat, maar als iedereen op zijn eigen manier iets bijdraagt, kan dat wel degelijk een verschil maken.

Heb je het nummer vanuit een zekere kwaadheid uitgebracht?

Toen ik Lâche schreef, vertrok dat vooral vanuit dingen die ik rondom mij zie en hoor. Soms hoor je hoe er over vrouwen wordt gesproken, maar ook over homoseksuele mensen of over mannen die als "te vrouwelijk" worden gezien. Dat kan mij echt boos maken. Vanuit die frustratie heb ik het nummer geschreven. Toen ik dat debat zag in 'De Afspraak', kwam het plots nog harder binnen. Hoe kan het dat zelfs iemand die op de openbare omroep werkt en een achtergrond in psychologie heeft, het probleem blijkbaar niet ziet of er nog aan twijfelt? Op dat moment had ik echt het gevoel dat dit nummer gewoon naar buiten moest. Oorspronkelijk was het dus helemaal niet de bedoeling om het nu al uit te brengen. Het zou pas later op het Franstalige album verschijnen. Door de omstandigheden heb ik beslist het versneld te releasen. Dat het net een paar weken voor Internationale Vrouwendag gebeurde, was puur toeval. Tegelijk dacht ik ook dat het misschien de boodschap zou versterken. Soms lijkt timing bijna voor je beslist te worden.

Hoe bewaak je het evenwicht tussen een soort van activisme en anderzijds popmuziek, die mensen ook gewoon willen beluisteren en waarvan ze kunnen genieten?

Dat ontstaat vanzelf, wanneer ik schrijf. Sommige nummers gaan duidelijk over maatschappelijke thema's of ongelijkheid, terwijl andere heel persoonlijk zijn en vertrekken uit dingen die ik zelf meemaakte. Ik denk dat het fifty-fifty is. Ik schrijf het best vanuit verdriet of traumaverwerking. Als je kijkt naar hoeveel liefdesliedjes er bestaan, merk ik dat ik daar zelf niet zo vaak over schrijf. Misschien ben ik gewoon iemand die het melancholische sneller opzoekt. Mijn muziek komt vaak voort uit emoties zoals frustratie, verdriet of verwerking. Ik schrijf in de eerste plaats voor mezelf. Dan vraag ik me af wat ik belangrijk vind. Over liefde zijn er al duizenden liedjes geschreven, in alle mogelijke vormen en perspectieven. Bijna elke manier waarop liefde beleefd kan worden, is al eens in muziek verwoord. Daarom voel ik misschien minder de behoefte om nog een liefdeslied te schrijven. Nummers die maatschappelijke thema's aansnijden zijn er veel minder. Net daardoor voel ik de drang om dat wel te doen. Als niemand anders zo'n nummers schrijft, doe ik het misschien maar zelf. Hopelijk inspireert dat anderen om hetzelfde te doen zodat er samen meer aandacht komt voor die onderwerpen.

Je bent niet alleen songwriter en producer, maar ook model en tv-presentator. Welke van die rollen voelt voor jou het meest als thuiskomen?

Muziek is altijd mijn leven geweest. Ik ben er altijd mee bezig geweest. Ik kom uit een doktersfamilie. Dus creatief bezig zijn werd daar niet meteen aangemoedigd. Voor mijn ouders, beiden arts, was de vraag altijd: hoe ga jij je geld verdienen en rondkomen? Iets creatiefs doen voelt voor veel mensen onzeker en dat was ook bij hen het geval. Inmiddels zijn ze bijgedraaid en zien ze dat ik inderdaad mijn kost kan verdienen met muziek. Dat is voor hen een geruststelling. Mijn zus is trouwens ook arts. Dus ik ben zowat de enige "teleurstelling" in de familie (lacht). Wat voor mij muziek zo bijzonder maakt, is dat het altijd mijn thuis is geweest. Het is wat ik het liefste doe, waarvoor ik leef, waarvoor ik adem. Songwriter en producer zijn voor mij geen keuzes geweest, het is mijn levenslange pad.

Je gebruikt verschillende talen om je uit te drukken. De laatste tijd in het Frans, vroeger ook het Engels. Wat verandert er voor jou creatief, wanneer je van taal switcht? Ben je ooit van plan in het Nederlands te zingen?

Voor mij was Engels aanvankelijk de logische keuze, toen ik begon met songwriting. Ik dacht aanvankelijk dat ik in het Engels de meeste mensen zou bereiken. Naast het Nederlands is het eveneens de taal die ik het best machtig ben. Ik vond altijd dat Nederlands een vrij harde taal is. Ik heb ook familie in Zweden en dat zijn zangerige klanken. Die taal klinkt veel mooier dan het Nederlands. Natuurlijk zijn er prachtige Nederlandse liedjes, maar voor mij persoonlijk is het moeilijker om iets ontroerends of emotioneel te schrijven in die taal. Het klinkt vaak te direct, waardoor het gevoel beperkt wordt en het extra creativiteit vraagt om iets poëtisch of uniek te maken. Daarom ben ik Engels gaan schrijven.

Het mooiste om in te zingen vind ik het Frans. In 2023 besloot ik voor mezelf om er gewoon mee te beginnen en naast Engels ook Franse nummers te schrijven. Dit jaar wil ik een volledig Franstalig album uitbrengen, puur voor mezelf, in de hoop dat het ook aanslaat bij het publiek.Interessant is dat ik onlangs een artikel las op de nieuwssite van BBC, waarin stond dat Engelstalige muziek wereldwijd iets afzwakt, terwijl talen als Spaans, Portugees en Koreaans terrein winnen op Spotify. Frans komt daar volgens het artikel nog niet tussen, maar misschien is er juist ruimte om de populariteit van Franstalige muziek te vergroten. Thema's als identiteit, liefde en zelfacceptatie kunnen het mooist verwoord worden in het Frans.

Is muziek voor jou ook therapeutisch?

Absoluut. Ik ervaar het leven soms alsof ik een soort alien ben op deze aarde. Mensen maken zich druk over twee mannen die elkaar graag zien, over voornaamwoorden, over huidskleur, over de onjuiste binaire indeling van geslachten, wie welk toilet gebruikt,... terwijl de wereld momenteel echt in brand staat. Het gebrek aan empathie en het stellen van, naar mijn mening, totaal verkeerde prioriteiten raakt me enorm. Daarom maak ik er muziek over. Het helpt me om mijn gedachten te ordenen, om dingen van me af te schrijven en voor mezelf te plaatsen. Het is zeker ook een vorm van therapie. Muziek is voor mij een manier om te overleven, om mijn emoties en observaties te verwerken en om mezelf staande te houden in een wereld die vaak zo chaotisch en verwarrend kan aanvoelen.

Welk muzikaal experiment of droomproject staat nog op je bucketlist?

Een paar jaar geleden heb ik zelfs een jukeboxmusical geschreven voor Scissor Sisters, maar dat project is jammer genoeg niet doorgegaan. Covid speelde toen mee en financieel kwam het niet rond. Scissor Sisters zijn altijd een band geweest waar ik enorm naar opkeek, maar ze zijn blijkbaar net niet groot genoeg om de juiste mensen warm te maken om in een musical met hun grootste hits te investeren. Het script ligt er nog steeds, voorlopig is er nog niets mee gebeurd. Toch is het nog steeds een droom om ooit een jukeboxmusical te schrijven, misschien zelfs met eigen Fallenium-nummers. Dat is voor nu nog toekomstmuziek. Op dit moment probeer ik me vooral als songwriter en producer in de markt te zetten, stap voor stap om zo dichter bij die droom te komen. Een musical staat absoluut op mijn bucketlist. Maar voor nu ben ik volledig gefocust op mijn huidige projecten. Mijn ambitie is vooral om met mijn muziek iets betekenisvols te doen, een verhaal te vertellen en zo stap voor stap mijn creatieve dromen te verwezenlijken.

Droom je van een hit of wil je gewoon een beetje een steen verleggen in de rivier?

Een hit... Dat klinkt groot... Eigenlijk ben ik gelukkig met hoe het nu loopt. Natuurlijk is het altijd leuk, als een nummer mensen aan het denken zet. Een hit helpt daarbij wel. Hoe groter de hit, hoe groter het bereik, hoe meer mensen er over praten. Dat is fijn, maar het is nooit de essentie geweest. Voor mij gaat het vooral om mensen te laten nadenken, om mijn eigen emoties een plek te geven. Het gevoel dat ik nu heb, wil ik behouden. Hoe meer mensen ik kan bereiken, die openstaan om deel te nemen aan het debat, hoe beter. Voor mij blijft muziek een kunstvorm. Ik benader mijn eigen werk als een project, geen middel om mijn ego te voeden. Daar probeer ik bewust van te blijven, al is dat gemakkelijker gezegd dan gedaan. Ik heb nu nog geen nummeréénhit. Dus ik weet nog niet hoe ik zal reageren, als dat gebeurt. Uiteindelijk hoop ik gewoon dat mensen mijn muziek beluisteren, dat ze het een leuk liedje vinden of een nummer waar ze iets aan hebben, waar ze iets bij voelen. Dat is voor mij de reden waarom ik schrijf.